مجموعه مقالات و گزارش­هاي نهايي

اولين كنفرانس بين المللي گردشگري و صنايع دستي (۶)

از بومي تا جهاني: اتصال صنايع دستي تايلند با صنعت جهانگردي

دكتر ساسيتارا پيچايچانارونگ

معاون دبير كل

وزارت جهانگردي و ورزش تايلند[1]

استراتژي صنعت جهانگردي ملي تايلند، جهانگردي را ابزار بسيار موثري در جهت درآمدزايي و فقرزدايي مي­داند. طيف متنوع شاخه­هاي جهانگردي در تايلند بايد گسترش يافته و به طور مستمر مديريت شوند. جهانگردي فرهنگي از جانب باستان شناسي، مقاصد مشخص تاريخي، فرهنگ عامه، صنايع دستي، بها دادن به گنجينه­هاي زنده در تمام بخش­ها، هنرهاي اجرايي، هنرهاي بصري و ادبيات حمايت مي­شود. بخش خدمات جهانگردي به سمت به كارگيري اعضاي بومي، استفاده از مواد مورد نياز محلي و فراهم آوردن تجربياتي از فرهنگ، سنن و شيوه­هاي زندگي افراد بومي براي جهانگردان ترغيب مي­شود. به منظور تسريع استراتژي استفاده از توريسم براي كاهش فقر، طرح­هاي زيادي براي اعطاي اختيار به انجمن­هاي محلي در نظر گرفته و عملي شده است. اولويت­هاي بالا به توسعه سازماندهي، كيفيت زندگي به لحاظ بهداشت آموزش، فراهم آوردن تسهيلاتي براي دستيابي به منابع مالي، خرده اعتبارات[1] و همچنين تنظيم سرمايه تعاوني براي كمك به حل مشكلات انجمن­هاي دوردست­تر اختصاص داده مي­شود.

در ميان اين طرح­ها، دولت تايلند سياست توسعه OTOP[2] را اعلام كرده كه معناي لغوي آن "يك دهكده يك محصول" است و روستاهاي سراسر كشور را ترغيب مي­كند تا يك محصول موجود محلي را انتخاب كرده، به سطح استاندارد رسانيده و مهارت­هاي توليد آن را در روستاييان افزايش دهند.

بسياري از صنايع دستي تايلند به عنوان يك محصول OTOP انتخاب و ارتقا داده شده­اند. هر كار دستي برجسته مربوط به هر منطقه پس از انتخاب به انجمن OTOP همان منطقه معرفي مي­شود. عنوان آن ممكن است با در نظر گرفتن مصالح محلي، موقعيت جغرافيايي، تاريخ يا سنت­هاي محلي و غيره تغيير كند. نمونه­هاي اين آثار عبارتند از: چوب­هاي كنده­كاري، كاغذ توت، ظروف سفالي، سراميك­هاي پنج رنگ، ظروف نقره­كاري، ظروف غذاخوري، منسوجات دست­باف، آثار حصيري بامبو و غيره.

اين كارهاي دستي در گزارش فني UNWTO اين طور آمده است كه جهانگردها هميشه از اين صنايع دستي به عنوان سوغات براي كساني كه همراهشان نيستند و يا به منزله يادبود از مكان­هايي كه ديدن كرده­اند مي­خرند. صنايع دستي موجب ايجاد درآمد و پخش آن در ميان توليدكنندگان مي­شود ضمن اين كه فرهنگ آن كشور خاص را هم اشاعه مي­دهد.

راهكار ما براي محافظت از هويت ملي و فرهنگي، احترام به تفاوت­هاي فرهنگي، محافظت از ميراث­هاي فرهنگي مادي و معنوي، تشويق جهانگردي فرهنگي، تاريخي، باستان شناسي، فرهنگ عامه، صنايع دستي، بها دادن به گنجينه­هاي زنده در تمامي بخش­ها، هنرهاي اجرايي، هنرهاي بصري و ادبيات است. بخش خدمات جهانگردي به سمت به كارگيري اعضاي بومي، استفاده از مواد و مصالح مورد نياز محلي و فراهم آوردن تجربياتي از فرهنگ، سنن و شيوه­هاي زندگي افراد بومي براي جهانگردان ترغيب مي­شود. توريسم يك نيروي مهم و يك ابزار كارآمد براي بيان ميراث فرهنگي است كه مي­تواند در كاهش فقر، توسعه همبستگي، ايجاد ساختمان­هايي براي انجمن­هاي محلي، ترغيب جهانگردي فرهنگي و توليد درآمد مستقيم براي افراد محلي سهيم باشد. رقابت بين روستاهايي كه محصولات برجسته­اي را توليد مي­كنند سبب ارايه و ارتقاي هويتشان مي­شود كه از مقاصد جهانگردي و يكي از عناصر استراتژيكي است كه صنايع دستي و توريسم از آن نشات مي­گيرد.

هويت اثر بايد حفظ شده و پررنگ جلوه كند. از هر گونه نسخه­برداري و تقليد بايد صرف نظر شود. صنايع دستي متنوع تايلندي با هدف جلب جهانگردان بين المللي نمونه­هايي از اين دست هستند: دهكده حكاكي روي چوب در شيانگ مي[3] شمال تايلند.

در اصل اولين دهكده حكاكي روي چوب، Ban Tawai، دهكده­اي در منطقه Hang Dong در استان شيانگ مي بود. اين اولين دهكده توريستي بود كه توسط دولت توسعه داده شد و محصولاتش از سطح محلي تا سطوح ملي و جهاني عرضه شد. تنها پس از گذشت يك سال از توسعه آن، 20% به ميزان توريست و درآمد آن اضافه شد. جهانگردان و راهنماهاي تور به طور پيوسته از اين روستاها بازديد مي­كنند. مديران انجمن­ها، افراد مرجعي براي معرفي مشابهان خود در دهكده­هاي ديگر هستند. كارت­هاي اعتباري بين المللي Signage در ورودي بسياري از مغازه­ها نصب شده است. كارت­هاي پلاستيكي هم تا حد زيادي جايگزين پول رايج محلي شده است.

 دهكده كاغذ فيبر درخت توت در شيانگ مي، شمال تايلند

در ميان روستاهاي شيانگ مي، Bosang هر ساله توسط تعداد زيادي جهانگرد خارجي بازديد مي­شود. در اين روستا فيبر درخت توت گرفته شده واز آن كاغذ مي­سازند. سپس آن كاغذها را به محصولات متنوعي از جمله كاغذهاي كادويي، چتر و سوغات­هاي مختلف تبديل مي­كنند. روستائيان اين منطقه شيفته ساختن كاغذ، رنگ كردن آن، توليد محصولات متنوع و بالاخره درآمدزايي براي افراد محلي هستند.

 دهكده­هاي ظروف سفالي و دست­بافته­ها، شمال شرقي تايلند

در شمال شرقي تايلند، نزديك مرز كامبوج، تمدن خمر[1] از زمان­هاي قديم شناخته شده بود. سنگ اين منطقه براي ساخت قصر مهم مذهبي Phnom Rung به كار گرفته شد كه در همان دوره Angkor Wat در كامبوج ساخته شد. موقعيت خاص جغرافيايي اين منطقه منجر به توليد ظروف سفالي مشهوري درشرق تايلند شده است.

براي مثال: دهكده Dan Kwian در Nakonrat Chasima يك دهكده توريستي توليد اشياي سفالي است كه ساكنان آن درآمدشان را از راه صادرات اين محصولات به دست مي­آورند.

دهكده ديگر در اين منطقه، لباس­هاي دست­باف با رنگ­هاي درخشان وطرح­هاي اصلاح شده ارايه مي­كند. در نشست APEC به ميزباني تايلند، استان Surin افتخار بافت پيراهن­هاي رهبران را داشت.

 دهكده اشياي حصيري بامبو در ناحيه مركزي

دهكده ظروف غذاخوري در قلب مركز فرهنگي جهان، Ayutthaya

در گذشته، براي بيش از 200 سال، Ayutthaya پايتخت تايلند محسوب مي­شد. در دوران جنگ، روستائيان آنجا به ساخت سلاح از آهن مي­پرداختند حال آن كه زندگي خود را از راه كشاورزي مي­گذراندند. امروزه آن اشيا آهني مبدل به ظروف غذاخوري شده­اند. تكنيك­هاي توليد توسعه يافته، به خصوص از نظر مقاومت در مقابل خوردگي، زيبايي و طرح­هاي متنوع و آمادگي براي صادرات ارتقا داده شده است. Aranyik نام اين دهكده است.

 دهكده سراميك­هاي پنج رنگ در نزديكي بانكوك، پايتخت تايلند